Biznes potrzebuje humanistów

Piotr Voelkel . Prezes grupy kapitalowej " Vox " • Fot. Łukasz Cynalewski / Agencja Gazeta

Zagraniczne firmy potrafią tworzyć własne marki i projektować produkty, bo rozumieją wagę humanistyki. Jeśli będziemy skupiać się na tym, że jesteśmy dobrym podwykonawcą dla zagranicznych firm zawsze miernie zarabiającymi parobkami w Europie - mówi Piotr Voelkel, prezes grupy kapitałowej VOX i Human Touch Group.

Katarzyna Zachariasz: Gospodarka potrzebuje humanistów?

Piotr Voelkel, Human Touch Group: Bardzo

Dlaczego?

Patrząc na doświadczenia krajów rozwiniętych, widać wyraźnie, że coraz istotniejsze od pytań "co produkujemy" i „jak to zrobić” jest pytanie: "po co to robimy". Jeśli próbujemy zgłębić ludzkie potrzeby, wtedy możemy produkować rzeczy unikalne. Na tym zarabia się więcej, niż w przypadku gdy jesteśmy tylko podwykonawcą cudzych idei. Dlatego humaniści ze swoją wiedzą i znajomością człowieka mogą być przyczyną, dla której firmy produkcyjne i usługowe będą umiały kreować nowe produkty i zarabiać więcej pieniędzy.

A nie jak firmy będą wdrażały kolejne wynalazki?

W Polsce panuje przekonanie, że eksport i siła gospodarki zależą od tego, jakich używamy technologii. Jest ogromna koncentracja na tym, żeby rozwijać się technologicznie. Myślimy i zachowujemy się jak kraj, który zakłada, że nigdy nie będzie miał własnej marki i produktów. W efekcie doskonalimy technologie, żeby być lepszym podwykonawcą. Ta obsesja jest zgubna. Powoduje, że mało jest przypadków, gdy polskie firmy mają produkty, które zadziwiają świat.

W teorii to brzmi pięknie - humaniści podsuwają przedsiębiorcom co mają robić. Ale w praktyce?

W moich firmach pracę zaczynamy od rozpoznania ludzkich potrzeb. Zlecamy prace antropologiczne, czytamy wyniki badań psychologów, skupiamy się na konkretnej grupie użytkowników.

A gdyby tak humaniści ogłosili strajk generalny? W sieci kpiny: “Przestaną podawać frytki w McDonaldzie czy jak?”

Humaniści, tak jak rolniczy czy górnicy, szykują się do strajku. • Fot. Kamil Gozdan / AG

Protest naukowców z humanistycznych wydziałów ginie w tle blokad rolników i manifestacji górników. Często jest wręcz wyśmiewany, bo "jaką siłę mogą mieć humaniści, skoro duża część pracuje w sklepach albo podaje posiłki w fast foodach"? Być może jednak już wkrótce to się zmieni, bo organizatorzy akcji ostrzegają przed "eskalacją", w której pomoc zadeklarowały... związki zawodowe.

Ponad głowami środowiska
Reprezentanci 70 humanistycznych wydziałów i instytutów z 16 uczelni z całego kraju kilka dni temu spotkali się na Kongresie Komitetu Kryzysowego Humanistyki Polskiej. Do mediów informacja o tym wydarzeniu się nie przebiła, choć nastroje wśród humanistów - tak jak u górników, rolników czy pocztowców - są rewolucyjne. Z kongresu popłynął przekaz, że cierpliwość naukowców powoli się kończy, tak jak czas na rozmowy z ministerstwem, które konsekwentnie ignoruje postulaty środowiska.

O co w nich chodzi? Podstawowa sprawa to zmiana algorytmu naliczania dotacji finansującej działalność uczelni. Teraz decyduje liczebność studentów, co w dobie kryzysu demograficznego dla wielu jednostek może okazać się zabójcze. Humaniści chcą to zmienić – tak, by liczyła się liczba grup, a nie studentów, co ma być gwarancją przetrwania humanistycznych kierunków. Poza tym postulowana jest też m.in. zmiana sposobu przyznawania grantów dla młodych naukowców, bo zdaniem organizatorów protestu faworyzuje on nauki techniczne.

– Dotychczasowa reakcja ministerstwa jest rozczarowująca. Ministerstwo nie ma pojęcia o czymś takim jak dialog społeczny, z arogancją odnosi się do poważnej części środowiska naukowego. Jesteśmy demokracją. Nie można zarządzać nauką ponad głowami środowiska – mówi w rozmowie z naTemat Aleksander Temkin, jeden z liderów ruchu, doktorant w Instytucie Filozofii Uniwersytetu Warszawskiego.